21/08/2026
✅** "ใบมอบอำนาจต้องติดอากรแสตมป์ไหม ขึ้นอยู่กับแบบไหน
---
เรื่องอากรแสตมป์**
**เรื่อง:** อากรแสตมป์กรณีตราสารประเภทใบมอบอำนาจ
**ฐานกฎหมายหลัก:** บัญชีอากรแสตมป์ **ลักษณะ 7 (ข)** แห่งประมวลรัษฎากร
**หนังสือวินิจฉัย:** เลขที่ กค 0702/3447 ลงวันที่ 7 พฤษภาคม 2552
- # # ⚖️ LAW
```
1️⃣ พระราชบัญญัติ / ประมวลกฎหมาย
└─ ประมวลรัษฎากร
มาตรา 103 — ตราสารที่ต้องเสียอากรแสตมป์
มาตรา 104 — ผู้มีหน้าที่เสียอากรแสตมป์
มาตรา 113 — ผลของตราสารที่ไม่ปิดอากรแสตมป์ครบถ้วน
บัญชีอากรแสตมป์ ลักษณะ 7 (ข) — ใบมอบอำนาจ
2️⃣ หนังสือวินิจฉัย ← ฐานหลักของเรื่องนี้
└─ หนังสือกรมสรรพากร
เลขที่ กค 0702/3447
ลงวันที่ 7 พฤษภาคม 2552
เรื่อง อากรแสตมป์ กรณีตราสารประเภทใบมอบอำนาจ
3️⃣ กฎหมายประกอบ
└─ ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์
มาตรา 798 — สัญญาตัวแทน / การมอบอำนาจ
มาตรา 800 — ขอบเขตการมอบอำนาจ
```
---
# # 1️⃣ ตัวบทกฎหมาย
**บัญชีอากรแสตมป์ ลักษณะ 7 (ข)** แห่งประมวลรัษฎากร กำหนดอากรแสตมป์สำหรับตราสารประเภทใบมอบอำนาจไว้ 3 กรณี ดังนี้
**กรณีที่ 1** — การมอบอำนาจให้บุคคลคนเดียวหรือหลายคน **กระทำการครั้งเดียว** ปิดอากรแสตมป์ **10 บาท**
**กรณีที่ 2** — การมอบอำนาจให้บุคคลคนเดียวหรือหลายคน **ร่วมกันกระทำการมากกว่าครั้งเดียว** ปิดอากรแสตมป์ **30 บาท**
**กรณีที่ 3** — การมอบอำนาจให้กระทำการมากกว่าครั้งเดียว โดยให้บุคคลหลายคน **ต่างคนต่างกระทำกิจการแยกกันได้** คิดตามรายตัวบุคคลที่รับมอบอำนาจ ค่าอากรแสตมป์ **คนละ 30 บาท** ตามหนังสือวินิจฉัยกรมสรรพากร **เลขที่ กค 0702/3447 ลงวันที่ 7 พฤษภาคม 2552**
นอกจากนี้ **ประมวลรัษฎากร มาตรา 113** กำหนดว่า ตราสารใดที่ไม่ปิดอากรแสตมป์หรือปิดไม่ครบถ้วน **จะใช้ต้นฉบับ คู่ฉบับ หรือคู่ฉบับเป็นพยานหลักฐานในคดีแพ่งไม่ได้** จนกว่าจะปิดอากรแสตมป์ครบถ้วนพร้อมเงินเพิ่ม
---
# # 🔥 — ความเข้าใจผิดที่พบบ่อยใน อปท.
| ❌ Myth (เข้าใจผิด) | ✅ Fact (ถูกต้อง) | ฐานกฎหมาย |
|---|---|---|
| "ใบมอบอำนาจไม่ต้องติดอากรแสตมป์" | ต้องติดทุกกรณีตามลักษณะการมอบอำนาจ | บัญชีอากรแสตมป์ **ลักษณะ 7 (ข)** |
| "มอบอำนาจกี่คนก็ติดแค่ 30 บาท" | หากต่างคนต่างทำงานแยกกันได้ คิด **คนละ 30 บาท** | หนังสือ **กค 0702/3447** ลงวันที่ 7 พ.ค. 2552 |
| "ติดอากรแสตมป์แค่ 10 บาทพอสำหรับทุกกรณี" | 10 บาทใช้ได้เฉพาะมอบอำนาจ **ครั้งเดียว** เท่านั้น | บัญชีอากรแสตมป์ **ลักษณะ 7 (ข)** |
| "สัญญาจ้างทำของไม่ต้องติดอากรแสตมป์" | สัญญาจ้าง / ใบสั่งจ้าง / บันทึกข้อตกลงจ้าง **ต้องติดอากรแสตมป์** | บัญชีอากรแสตมป์ **ลักษณะ 4** |
| "สัญญาเช่าไม่ต้องติดอากรแสตมป์" | สัญญาเช่า **ต้องติดอากรแสตมป์** ตามอัตราที่กำหนด | บัญชีอากรแสตมป์ **ลักษณะ 1** |
| "ไม่ติดอากรแสตมป์ก็ยังใช้เป็นหลักฐานได้" | ตราสารที่ไม่ปิดอากรครบ **ใช้เป็นพยานหลักฐานในคดีแพ่งไม่ได้** | ประมวลรัษฎากร **มาตรา 113** |
---
# # 2️⃣ เจตนารมณ์ของกฎหมาย
**ประมวลรัษฎากร มาตรา 103** กำหนดให้ตราสารตามบัญชีอากรแสตมป์ต้องเสียอากรแสตมป์ก่อนใช้งาน เจตนารมณ์ของกฎหมายต้องการให้รัฐได้รับรายได้จากนิติกรรมที่ก่อให้เกิดสิทธิและหน้าที่ระหว่างคู่สัญญา พร้อมทั้งรับรองความสมบูรณ์ของตราสารนั้นในทางกฎหมาย ซึ่งสอดคล้องกับหลักความโปร่งใสในการทำนิติกรรมของหน่วยงานภาครัฐตาม **พ.ร.บ.วิธีปฏิบัติราชการทางปกครอง พ.ศ. 2539 มาตรา 5**
---
# # 3️⃣ แนวปฏิบัติของ อปท.
**สัญญาจ้างและใบสั่งจ้าง** ที่ อปท. จัดทำในกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างตาม **พ.ร.บ.การจัดซื้อจัดจ้างและการบริหารพัสดุภาครัฐ พ.ศ. 2560** ทุกฉบับที่เข้าข่ายตามบัญชีอากรแสตมป์ต้องปิดอากรแสตมป์ให้ครบถ้วน ก่อนนำมาใช้งานหรืออ้างอิงเป็นหลักฐาน
**ใบมอบอำนาจ** ที่ อปท. ใช้มอบอำนาจให้เจ้าหน้าที่ดำเนินการแทนในกิจการต่าง ๆ ต้องตรวจสอบลักษณะการมอบอำนาจตาม **บัญชีอากรแสตมป์ ลักษณะ 7 (ข)** ก่อนทุกครั้ง เพื่อปิดอากรแสตมป์ให้ถูกต้องตามอัตราที่กำหนด
---
# # 📊 ตาราง 1 — กฎหมายหลัก vs แนวปฏิบัติ vs ผลต่อ อปท.
| กฎหมายหลัก | แนวปฏิบัติ | ผลต่อ อปท. |
|---|---|---|
| บัญชีอากรแสตมป์ **ลักษณะ 7 (ข)** | มอบอำนาจครั้งเดียว = ปิดอากรแสตมป์ **10 บาท** | ถูกต้อง ตราสารสมบูรณ์ |
| บัญชีอากรแสตมป์ **ลักษณะ 7 (ข)** | มอบอำนาจมากกว่าครั้งเดียว ร่วมกัน = ปิดอากรแสตมป์ **30 บาท** | ถูกต้อง ตราสารสมบูรณ์ |
| หนังสือ **กค 0702/3447** ลงวันที่ 7 พ.ค. 2552 | มอบอำนาจหลายคน ต่างคนต่างทำ = **คนละ 30 บาท** | ต้องคำนวณตามจำนวนผู้รับมอบอำนาจ |
| ประมวลรัษฎากร **มาตรา 113** | ไม่ปิดอากรแสตมป์ครบ = ใช้เป็นหลักฐานในคดีแพ่งไม่ได้ | สัญญา / ใบมอบอำนาจไม่สมบูรณ์ |
| บัญชีอากรแสตมป์ **ลักษณะ 4** | สัญญาจ้างทำของ / ใบสั่งจ้าง / บันทึกข้อตกลงจ้าง ต้องปิดอากรแสตมป์ | ไม่ปิด = หน่วยตรวจสอบทักท้วง |
| บัญชีอากรแสตมป์ **ลักษณะ 1** | สัญญาเช่า ต้องปิดอากรแสตมป์ตามอัตราที่กำหนด | ไม่ปิด = ตราสารไม่สมบูรณ์ |
---
# # 📊 ตาราง 2 — พฤติการณ์ vs ความเสี่ยงด้านระเบียบ vs ผลกระทบ
| พฤติการณ์ | ความเสี่ยงด้านระเบียบ | ผลกระทบ |
|---|---|---|
| ปิดอากรแสตมป์ครบถ้วนตามลักษณะการมอบอำนาจ | 🟢 ต่ำ | ตราสารสมบูรณ์ ใช้เป็นหลักฐานได้ |
| มอบอำนาจหลายคนแต่ปิดแค่ 30 บาทรวม ทั้งที่ต่างคนต่างทำได้ | 🔴 สูง | ปิดอากรไม่ครบ — ตราสารไม่สมบูรณ์ ตาม **มาตรา 113** |
| ไม่ปิดอากรแสตมป์ในสัญญาจ้าง / ใบสั่งจ้าง | 🔴 สูง | หน่วยตรวจสอบทักท้วง — ตราสารใช้เป็นพยานหลักฐานไม่ได้ |
| ไม่ปิดอากรแสตมป์ในสัญญาเช่า | 🔴 สูง | สัญญาไม่สมบูรณ์ — เสี่ยงต่อการโต้แย้งสิทธิในภายหลัง |
| ปิดอากรแสตมป์ครบแต่ไม่ขีดฆ่าตราสาร | 🟡 ปานกลาง | ต้องตรวจสอบว่าได้มีการขีดฆ่าดวงแสตมป์ถูกต้องหรือไม่ ตาม **มาตรา 103** |
---
# # 4️⃣ แนวตีความทางกฎหมาย
**บัญชีอากรแสตมป์ ลักษณะ 7 (ข)** แยกความแตกต่างระหว่าง "ร่วมกันกระทำการ" กับ "ต่างคนต่างกระทำการแยกกันได้" ออกจากกันชัดเจน หนังสือวินิจฉัยกรมสรรพากร **เลขที่ กค 0702/3447 ลงวันที่ 7 พฤษภาคม 2552** วินิจฉัยว่า กรณีที่ 3 ต้องคิดอากรแสตมป์ตามรายตัวบุคคลที่รับมอบอำนาจ เพราะแต่ละคนมีอำนาจอิสระในการกระทำกิจการแยกกัน จึงถือเป็นการมอบอำนาจในลักษณะแยกต่างหากจากกัน ไม่ใช่การมอบอำนาจร่วมกันฉบับเดียว
---
# # 5️⃣ ข้อสังเกตทางกฎหมาย — เพิ่มเติมกรณีจ้างและเช่า
**ประมวลรัษฎากร บัญชีอากรแสตมป์ ลักษณะ 4** กำหนดให้สัญญาจ้างทำของซึ่งมีมูลค่าตั้งแต่ **1 บาทขึ้นไป** ต้องเสียอากรแสตมป์ โดย อปท. ต้องพิจารณาว่าเอกสารที่จัดทำในกระบวนการจัดซื้อจัดจ้าง ได้แก่ สัญญาจ้าง ใบสั่งจ้าง บันทึกข้อตกลงจ้าง รวมถึงสัญญาจ้างประกอบอาหารกลางวัน **เข้าลักษณะสัญญาจ้างทำของหรือไม่** หากใช่ ต้องปิดอากรแสตมป์ทุกกรณีตาม **มาตรา 103** ประกอบบัญชีอากรแสตมป์ **ลักษณะ 4**
---
# # 🔍 FORENSIC CHECK — จุดที่เจ้าหน้าที่ อปท. มักทำผิด
**จุดที่ 1 — คำนวณจำนวนอากรแสตมป์ผิดกรณีมอบอำนาจหลายคน**
กรณีมอบอำนาจให้คนหลายคนต่างคนต่างทำได้ เจ้าหน้าที่มักปิดอากรแสตมป์รวมกัน 30 บาท ทั้งที่ต้องคิด **คนละ 30 บาท** ตามหนังสือวินิจฉัย **กค 0702/3447 ลงวันที่ 7 พฤษภาคม 2552** ทำให้ตราสารไม่สมบูรณ์ตาม **มาตรา 113**
**จุดที่ 2 — ไม่ปิดอากรแสตมป์ในสัญญาจ้างและใบสั่งจ้าง**
เจ้าหน้าที่มักเข้าใจว่าสัญญาในระบบ e-GP ไม่ต้องปิดอากรแสตมป์ ซึ่งไม่ถูกต้อง หลักการเสียอากรแสตมป์เป็นหน้าที่ตามกฎหมายภาษีที่แยกต่างหากจากระบบจัดซื้อจัดจ้าง ตาม **ประมวลรัษฎากร มาตรา 103 และ มาตรา 104**
**จุดที่ 3 — ไม่ขีดฆ่าดวงแสตมป์หลังปิด**
การปิดอากรแสตมป์ต้องขีดฆ่าดวงแสตมป์ด้วย หากปิดแต่ไม่ขีดฆ่า ถือว่ายังไม่ชำระอากรแสตมป์โดยสมบูรณ์ ตาม **ประมวลรัษฎากร มาตรา 103**
**จุดที่ 4 — ไม่ทราบว่าตราสารไม่สมบูรณ์มีผลอย่างไร**
เจ้าหน้าที่มักไม่ทราบว่า **ประมวลรัษฎากร มาตรา 113** กำหนดว่าตราสารที่ไม่ปิดอากรแสตมป์ครบถ้วน **ไม่สามารถใช้เป็นพยานหลักฐานในคดีแพ่งได้** ซึ่งส่งผลโดยตรงต่อการบังคับสิทธิตามสัญญาของ อปท. ในภายหลัง
---
# # ⚖️ RATIO DECIDENDI — หลักกฎหมายสำคัญ
หนังสือวินิจฉัยกรมสรรพากร **เลขที่ กค 0702/3447 ลงวันที่ 7 พฤษภาคม 2552** วางหลักตาม **บัญชีอากรแสตมป์ ลักษณะ 7 (ข)** ว่า อากรแสตมป์ในใบมอบอำนาจมี 3 อัตรา ขึ้นอยู่กับลักษณะการมอบอำนาจ ได้แก่ กระทำการครั้งเดียว 10 บาท ร่วมกันมากกว่าครั้งเดียว 30 บาท และต่างคนต่างทำงานแยกกันได้ คิด **คนละ 30 บาท** ตราสารใดที่ไม่ปิดอากรแสตมป์ให้ครบถ้วนตาม **ประมวลรัษฎากร มาตรา 113** จะไม่สามารถใช้เป็นพยานหลักฐานในคดีแพ่งได้ ซึ่งมีผลกระทบโดยตรงต่อการบังคับสิทธิของ อปท. ตามสัญญาที่จัดทำขึ้น
---
*"กฎหมายไม่ได้ซับซ้อน แต่ความประมาทต่างหากที่ทำให้เสี่ยง"*
#ความรู้กฎหมายท้องถิ่น #ระเบียบราชการ #เวทีท้องถิ่นOnline
-
⚠️ อัตราอากรแสตมป์บัญชี ลักษณะ 1 และ 4 — ให้ตรวจสอบอัตราปัจจุบันจากประมวลรัษฎากรฉบับล่าสุดก่อนนำไปใช้ในเอกสารราชการ
